Beklenen Büyük İstanbul Depremi Farkındalık Anketi Sonuçları

Raporun sonuçlarını buradan, OneDrive’dan PDF dosyası olarak indirebilirsiniz.

Burada sonuçları açıklanmakta olan çalışmanın amacı, İstanbulluların beklenen büyük depreme ne kadar hazır olduklarını anlamaya çalışmak ve depreme dair farkındalıklarını ölçmektir.

Çalışmanın örneklemi, İstanbul’da yaşamakta olan bireylerdir ve bu nedenle İstanbul dışında yaşayan kişilerin ankete verdiği yanıtlar değerlendirmeye alınmamıştır. Yine de kendilerine teşekkürü bir borç bildiğimi belirtmek isterim.

Ankete İstanbul’dan katılanlar toplam 700 kişidir. Kişisel bir girişim olması ve kurumsal bir destek almaması, dolayısıyla örneklemin gerçek durumu yansıtabilmesi için gerekli olan maddi kaynağa ve insan gücüne sahip olmaması nedeniyle, ilerleyen sayfalarda da görüleceği üzere, İngilizce tabiriyle biased, yani taraflı görülebilecek bir örneklem oluşmuştur ve çalışma daha çok genç ve ortalama üstü eğitime sahip nüfusun katılımıyla sonuçlanmıştır. Başka bir deyişle, çalışma İstanbul halkının genel demografik yapısını yansıtamamaktadır. Türkiye’nin sosyolojik yapısı göz önüne alınarak sonuçların okunması, bu nedenle, gerekli olmaktadır. Buna rağmen bu genç ve eğitimli kesimde dahi sorunun vahametinin boyutlarını gösteriyor olması nedeniyle bu kısıtlılığın bir olumlu tarafı olduğu inancındayım.

Anket, 03.02.2016-04.03.2016 tarihleri arasında; internet ortamında, taraflı olmaması amaçlandığından kişisel tanışıklığımın olmadığı kişilerin paylaşması özendirilerek, pek çok kişi tarafından paylaşılarak gerçekleştirilmiştir. Bu vesile ile bu anketi çeşitli sitelerde paylaşmayı kabul eden, tanıdığım ve tanımadığım herkese teşekkür ederim. Aynı şekilde tamamen gönüllülük esaslı bu anketi doldurmak için vakit ayıran herkese de teşekkürlerimi sunmaktayım.

Anket formunda bulunan hiçbir sorunun cevaplanması, özellikle, zorunlu kılınmamıştır. Malum olduğu üzere anketlere katılım her zaman düşüktür ve cevap verilmek istenmeyen sorulara zorla cevap verilmesini istemenin anketi yarıda bırakmaya sebep olacağını ve katılımı daha da düşüreceğini düşündüğümden bu şekilde davrandım.

İlerleyen sayfalarda yalnızca ilk sonuçları paylaşacak fakat değerlendirme yapmayacağım. Çeşitli şekillerde bana ulaşarak sonuçları öğrenmek isteyen kişilerin bu ilk sonuçlara daha erkenden sahip olmasını dilediğim için yorumlama ve farklı değişkenlerin beraber değerlendirilmesini (eğitim durumu lisans ve üstü olanların deprem çantası hazırlama oranı, kadın ve erkeklerin çevrelerini teşvik etme oranı gibi) ilerleyen günlerde yapacağım. Ayrıca önden sadece ham veriye sahip olan ve üzerine yazı yazmayı düşünecek kişilere bu halini sunmanın daha iyi olduğunu düşünüyorum.

İstanbulluların depreme ne kadar hazır olduğunu araştıran anketlere, en azından internet ortamında ve kendi arama kıstaslarım içerisinde, rastlayamadım. Bu nedenle bu çalışmayı, teknik eksikliklerinin de farkında olarak, önemli bulmaktayım. Türünün tek örneği olduğu gibi bir iddiam bulunmamaktadır, aynı şekilde güvenilirliğinin sorgulanabilir olduğunu da bilmekteyim. On beş milyon nüfusu olan bir şehirde 700 kişiyle anket yapmanın yeterli olmayacağı açıktır – hele ki bu 700 kişinin 415’i (%59) 18-29 yaş aralığındaki bireylerden oluşmaktayken. Yine de hâlihazırdaki mevcut durumu anlamamız için, dikkatli ve mutlaka Türk toplumu hakkında bilgili gözlerle bakılmak şartıyla, pek çoğu önceden kestirilebilir olsa da çalışma aracılığıyla net bir şekilde ortaya konan, kimi önemli bilgiler bulundurduğuna inanıyorum.

Anket formundaki kimi soruların cevaplarının daha doğru değerlendirilebilmesi için daha fazla soruya ihtiyaç duyduğu açıktır. Aynı şekilde durumu daha doğru kavrayabilmek için de bu ihtiyaç bulunmaktadır. Mamafih, anketi uzatmamak ve kişilerin formu tamamlamaktan kaçınmamasını sağlamak için, daha fazla soru sorabilmek ve daha detaylı veriye sahip olmak istesem de, yalnızca en önemli gördüğüm soruları bu ankete koydum, önemli gördüklerimi dahi ekleyemedim. Bunların iki örneği; yaşadığı yeri güçlendirmeyenlerin neden güçlendirmediği ve deprem anında ne yapacağı hakkında eğitim alanların bunu nereden aldığı olarak verilebilir. Bu nedenle bu çalışmanın kısıtlı bir bilgi sunduğunun farkında olduğumu bir kere daha belirtmek isterim.

Ben sadece “bir ateş yakmak” (daha doğrusu var olan ateşlere eklemek) amacıyla bu çalışmayı yapmış bulunmaktayım. Bu ateşin koru, internette paylaşıldığında kişilere beklenen felaketi hatırlatmasıydı. Çeşitli konuşmalarımda kişilerin ankete cevap vermesinin önemli olmadığını fakat anketin başlığını görmelerinin ve depremi hatırlamalarının önemli olduğunu defaatle belirttim. Ateşin alevi ise çalışmanın sonuçlarının okunması, çeşitli şekillerde yazılara kaynak veya aracı olması ve aşağıda belirttiğim umudun gerçekleşmesiyle ortaya çıkabilecektir. Bu çalışmanın “yapılıp geçilmiş bir diğer anket” olmasından korktuğumu itiraf etmek zorundayım.

Beklentim odur ki ilerleyen günlerde özel kuruluşlar ve kamu kuruluşları bu ateşi alsın ve daha ileri taşısın; yalnızca anketlerle, araştırmalarla sınırlı bırakmasın, altyapının depreme hazırlanması veya riskli binaların, insanları mağdur etmeden, ortadan kaldırılması gibi gerçek çözümlere girişsinler. İstanbul’un felaketi Türkiye’nin felaketi olacak fakat, ilerleyen sayfalarda göreceğiniz üzere, felakete hiç hazır değiliz ve kendi sonumuzu kendimiz, bile isteye getireceğiz. “Bile isteye” tabirini özellikle kullandığımı söylemek istiyorum zira yaklaşık %91’imiz depremin her an olabileceğini bilirken %84’ümüz deprem çantası hazırlamamış durumdayız. Daha kendi canımızı umursamazken depreme karşı gerçek önlemler alabilir miyiz?

Umudum, yakmaya çalıştığım bu ateşin İstanbul’da (ve, aslında, Türkiye’de), sonunda yangın haline gelmesi ve beklediğimiz felaketten en az hasarla kurtulmamıza aracı olmasından başkası değildir. Bu çalışma bir canın kurtulmasına dahi vesile olursa kendimi amacıma, biraz dahi olsun, yaklaşmış sayacağım.

Bir kere daha vakit ayırıp çeşitli internet sitelerinde paylaşan ve cevap veren herkese teşekkür etmek istiyorum.

2 comments On Beklenen Büyük İstanbul Depremi Farkındalık Anketi Sonuçları

Leave a Reply

Site Footer